Meer dan stenen: aandacht voor sociaal welzijn
Woningstichting Rochdale, gemeente Amsterdam en Heijmans transformeren samen de Lodewijk van Deysselbuurt. Deze buurt ligt in Amsterdam-West, één van de bekendste tuinsteden van onze hoofdstad. De wijk kent van oudsher een ruime opzet, met prachtige groene straten, maar de wijk is ook toe aan vernieuwing: oude woningen worden gerenoveerd en er worden honderden nieuwe woningen gerealiseerd.
Uitdaging
De leefbaarheidsscores in Amsterdam-West en de Lodewijk van Deysselbuurt zijn één van de laagste van Amsterdam. Bijna 90% van de woningen is sociale huur. Veel woningen kampen met vochtproblemen, zijn slecht geïsoleerd en er is een wens voor verduurzaming. Daarnaast zijn er een hoop sociale uitdagingen in de wijk: armoede, taalachterstand, werkloosheid en veel uitval van jongeren op school. Maar ook de openbare ruimte is toe aan vernieuwing. Hoe maak je van deze verouderde wijk weer een buurt waar je prettig woont? Hoe creëer je meer woningen en verbeter je de leefbaarheid? En hoe ontstaat er een gedifferentieerde wijk waar veel aandacht is voor sociale aspecten?
Oplossing
Een buurt voor iedereen
Door te verdichten, een uitgekiend woningbouwprogramma, slimme ingrepen in de openbare ruimte en het actief betrekken van bewoners en ondernemers wordt de Van Deysselbuurt een wijk waar iedereen zich thuis voelt. De mix van sociale huur-, middeldure huur- en koopwoningen, zonder het absolute aantal sociale huurwoningen te verminderen, zorgt voor een evenwichtigere bevolkingsopbouw.
Bijzonder door
Dit project kenmerkt zich door vier belangrijke kenmerken.
Identiteit versterken
Het buurtgevoel blijft overeind in de Van Deysselbuurt, dat is sterk naar voren gekomen tijdens de buurtparticipatie. De wijk wordt slim ingedeeld: parkeerzones aan de achterzijde van de woningen en (gezamenlijke) groene, autovrije zones aan de voorkant. Zo creëer je ruimtes waar je kunt ontspannen en kinderen veilig buiten kunnen spelen. De gezamenlijke binnentuinen en actieve plinten - denk aan winkelruimtes en maatschappelijke voorzieningen - zijn belangrijke elementen die terugkomen in het ontwerp. Hier kunnen buurtbewoners elkaar makkelijk ontmoeten. Al die factoren samen maakt dat de hele buurt socialer wordt ingericht.
Terugkeer in de wijk
Voor de huidige bewoners er een terugkeerregeling. Zodra de bestaande woningen gesloopt of gerenoveerd worden, kunnen de bewoners doorstromen naar een nieuw opgeleverde woning. Daarom wordt er eerst ingezet op het realiseren van sociale- en middeldure huurwoningen, daarna worden pas de koopwoningen gebouwd. De nieuwe wijk biedt een groot scala aan verschillende soorten woningen voor elke huishoudenssamenstelling: van studio’s voor jongeren, gelijkvloerse appartementen voor ouderen en 4- en 5-kamer woningen voor gezinnen. Op deze manier is er voor iedereen een passend thuis.
Sociale samenhang
Om de sociale cohesie te verbeteren is het van belang dat 'oude' en 'nieuwe' bewoners elkaar regelmatig ontmoeten. Een mooi voorbeeld is de samenwerking met Home - VoorUit, waarbij studenten in ruil voor huisvesting de huidige bewoners helpen met bijvoorbeeld een (tijdelijke) verhuizing of ze digitaal wegwijs maken. Zo versterk je de sociale samenhang tussen alle lagen van de bewoners. Dit is ook één van de redenen waarom bij het ontwerp van de gebouwen verschillende ontmoetingsruimtes worden gerealiseerd. Hetzelfde geldt voor de binnenterreinen en autovrije woonstraten. Een klein zitje nodigt al uit om elkaar te ontmoeten. Het zit vaak in de details, waardoor mensen makkelijker in contact komen.
Beluister de podcast: de mens centraal in stadswijken op Spotify.
Toekomstkansen
Heijmans en haar partners kijken bij de herstructurering van deze wijk nog verder. Er wordt ingezet op alle pijlers. De gemeente Amsterdam creëert een nieuwe (basis)school, er komt een jongerencentrum voor talentontwikkeling en een buurtcentrum 2.0 waar bewoners elkaar leren kennen en kunnen koken. Het stimuleren en faciliteren van ondernemerschap is belangrijk in de wijk. Ook zonder diploma’s of perfecte taalbeheersing hebben bewoners vaak waardevolle talenten en slimme ideeën. Bewoners kunnen zo bij de Eendagszaak laagdrempelig experimenteren met ondernemen zonder direct vast te zitten aan de huur van een (winkel)pand. Hierdoor creëer je kansen voor groeiende ondernemers.
Sterke wijk
Met het vernieuwingsplan voor de Lodewijk van Deysselbuurt wordt deze bestaande wijk sterker, veerkrachtiger en toekomstbestendig. Het plan wordt gedragen door de bewoners. Er is met veel zorg en aandacht gekeken naar de stenen én het sociale aspect. De gemeente Amsterdam, woningstichting Rochdale en Heijmans laten dat in dit project allemaal samenkomen. De kwaliteit van wonen en leven van de bewoners staat voorop! En dat is precies waar de Heijmans werkwijze voor stadswijken voor staat.
Updates
Status
Vergunningen onherroepelijk: Van Deysselbuurt klaar voor de volgende stap!
5 January 2026 15:46