Werkgeluk meetbaar maken

Joppe liet zien dat geluk geen vaag en lastig te omvatten thema hoeft te zijn. Integendeel: het kan gemeten, ontworpen en zelfs verbeterd worden. Zijn verhaal valt op te delen in drie duidelijke lessen, of beter gezegd: drie takeaways over hoe Heijmans kijkt naar gezond en gelukkig werken.

“Wij maken in Nederland heel veel rommel,” begint hij. “Maar als je veel impact hebt, kun je die ook positief inzetten.” Als bouwer, vertelt hij, voelt Heijmans de verantwoordelijkheid om niet alleen de aarde minder te belasten, maar ook de mensen die in de gebouwen wonen en werken gelukkiger te maken.

Geluk als serieuze bouwopgave, een omschakeling die hard nodig is. Om dat te onderbouwen, hoef je volgens Joppe alleen maar te kijken naar de toename van stress, burn-outklachten en eenzaamheid op de werkvloer. “We zien dat veel mensen aangeven hun werkgever te willen verlaten,” vertelt hij. “Dat is pijnlijk, en we moeten ons afvragen wat we daaraan kunnen doen.”

Samen met de Erasmus Universiteit Rotterdam onderzoekt Heijmans welke factoren bijdragen aan werkgeluk. De conclusie: de werkomgeving blijkt een van de krachtigste beïnvloeders. “Als je een omgeving creëert waar mensen graag zijn, levert dat enorm veel op,” legt hij uit.

Die conclusie komt ook voort uit het onderzoek van de Erasmus Universiteit: een stijging in werkgeluk leidt niet alleen tot gezondere werknemers, maar levert ook daadwerkelijk iets op: in de vorm van hogere productiviteit en lagere verzuimcijfers. Daarmee positioneert Heijmans geluk als een nieuwe bouwopgave: een tastbare ontwerpdoelstelling, naast duurzaamheid en veiligheid.

Maar hoe meet je geluk? Ook daar buigt Joppe zich in zijn werk bij Heijmans over: “Waarom vinden mensen geluk een soft thema? Omdat het niet kwantificeerbaar is,” beantwoordt Joppe zijn eigen vraag. “Dus hebben we een, in samenwerking met de Erasmus Universiteit en andere partners, een methode ontwikkeld om het geluk van mensen in gebouwen te meten en te monitoren.”

Er wordt gestart met een nulmeting: hoe ervaren mensen hun huidige werkplek? Vervolgens worden aanpassingen in het ontwerp of de inrichting doorgevoerd, waarna opnieuw wordt gemeten. Zo kan het effect van ruimtelijke ingrepen op geluk kwantitatief worden aangetoond.

“Als je iets kunt meten, kun je het ook monitoren,” aldus Joppe. “En als je het kunt monitoren, kun je het verbeteren.” Het doel van deze methode is niet alleen om welzijn inzichtelijk te maken, maar ook om klanten te overtuigen van de zakelijke waarde van een gezonde werkomgeving. Hoewel geluk moeilijk in euro’s uit te drukken is, laat de praktijk zien dat verzuim, verloop en productiviteit direct beïnvloed worden door hoe prettig mensen zich voelen in hun werkomgeving.

Het derde belangrijke punt dat Joppe maakt: een gelukmakend gebouw bestaat niet in één standaardvorm. Het moet passen bij de mensen die er gebruik van maken. In de traditionele aanpak ontwerpt een architect een gebouw, dat vervolgens wordt gebouwd, en dán komen de gebruikers erin. Hij wil dat proces graag omdraaien. “We willen de mensen die in een gebouw gaan werken veel eerder betrekken bij het ontwerp. Maar niet door simpelweg te vragen wat ze willen, maar meer hóe ze werken.”

Door gedrag, samenwerking en dagelijkse routines te begrijpen, kan Heijmans werkomgevingen op maat creëren. Gebouwen die niet alleen technisch of esthetisch goed zijn, maar die ook emotioneel en functioneel passen bij de gebruiker. “Er is geen one size fits all voor een gelukmakend gebouw,” benadrukt hij. “Het draait om het begrijpen van de doelgroep en het ontwerpen van ruimtes die echt bij hen passen.”

Deze benadering vormt de kern van wat Heijmans het ‘gelukmakend gebouw’ noemt: een werkomgeving die aantoonbaar bijdraagt aan het welzijn van mensen én aan het rendement van de organisatie. De belofte is helder: “Wij creëren werkomgevingen die aantoonbaar bijdragen aan het geluk van de gebruikers, en daarmee aan het succes van de organisatie.”

Een nieuwe definitie van duurzaam bouwen

Met zijn verhaal laat Joppe zien dat duurzaam bouwen in 2025 niet meer alleen draait om energieverbruik of materiaalstromen, maar ook om menselijke duurzaamheid: het vermogen van mensen om zich goed te voelen in de ruimte waar ze werken.

Heijmans wil daarmee de traditionele rol van bouwer opnieuw definiëren. Niet alleen gebouwen neerzetten, maar leefomgevingen creëren die bijdragen aan geluk.

Of, zoals Joppe het samenvat: “Geluk is niet toevallig. Als je de juiste omgeving creëert, is het voor een deel maakbaar.”