Lees meer over water
Bij Heijmans werken we elke dag aan een gezonde leefomgeving. Water speelt daarin een steeds grotere rol. Niet als sluitpost, maar als vertrekpunt. Suzanne Bontemps is een van de drijvende krachten achter deze beweging. Als lead adviseur en verantwoordelijk voor duurzaamheid binnen Ontwerp verbindt zij strategie met praktijk. Haar overtuiging: wie toekomstbestendig wil bouwen, neemt water mee.
“Als we écht toekomstbestendig willen bouwen, moeten we anders durven kijken. Water is geen sluitstuk, geen technische puzzel die je aan het einde oplost. Water is een randvoorwaarde. Het bepaalt waar en hoe je bouwt. Dat vraagt om een fundamenteel andere manier van ontwerpen.
Te lang hebben we water pas laat in het proces meegenomen. Dan lag er al een plan en moest er ‘nog iets met water’. Dat leidt tot inefficiëntie, extra kosten en oplossingen die afhankelijk zijn van techniek en energie. Terwijl het veel logischer is om water vanaf het begin leidend te maken. Water volgt de omgeving: het stroomt naar het laagste punt. Als je dat principe respecteert in je ontwerp, werk je mét het systeem in plaats van ertegenin.
Wat ik zie, is dat de focus nog vaak ligt op waterveiligheid en de bergingsopgave . Belangrijk, absoluut. Maar niet voldoende. We moeten verbreden naar waterkwaliteit, -gebruik en in de waterbalans niet alleen naar teveel, maar ook naar te weinig: oftewel droogte. Hoe schoon is het water? Hoe gebruiken we het? En hoe zorgen we dat we ook in droge periodes voldoende water beschikbaar hebben? Dáár ligt de volgende stap.
Als adviseur water loop je mee in het ontwerpteam vanaf de tenderfase, naar de ontwerpfase en realisatiefase. Iedere fase vraagt een eigen focus: van planvorming en (technische) uitwerking naar een praktisch uitvoerbaar ontwerp. Het leuke is dat water onderdeel is van bijna ieder project bij Heijmans: zowel bij infra als bouw&techniek, en vastgoed.
Water en duurzaamheid zijn heel nauw met elkaar verbonden. In het wateradvies raken we altijd minimaal één van de strategische thema's voor water: -balans, -veiligheid, -gebruik en/of –kwaliteit. Integraliteit is superbelangrijk en zien we zowel terug bij water als integraal onderdeel van het civiele & bouwkundige ontwerp, als door onze interne samenwerking met onze eigen EBW-scan: een integrale analyse van ecologie, bodem en water. Daarmee brengen we al vroeg in kaart hoe een gebied ‘werkt’. Waar zit het natuurlijke dal? Hoe doorlatend is de bodem? Waar hoort water thuis? Door die inzichten vanaf het eerste schetsontwerp mee te nemen, ontstaan ontwerpen die waterrobuust en klimaatbestendig zijn.en mooi voorbeeld is Klavertje 4 in Greenport Venlo. Daar hebben we water en groen vanaf het begin meegenomen. Niet als losse elementen, maar als integraal onderdeel van het plan. Het resultaat: een gebied waar waterberging, biodiversiteit en gebruik samenkomen. Functioneel én aantrekkelijk.
We realiseren ons dat we met onze projecten ingrijpen in de natuurlijke balans. Dat brengt verantwoordelijkheid met zich mee. Bij Heijmans willen we in 2030 een positieve impact hebben op de aarde. Dat betekent: bijdragen aan klimaat, biodiversiteit en water. Niet alleen omdat het moet, maar omdat het kan. En omdat het nodig is.
De opgave is helder. We krijgen te maken met extremere buien en langere droogteperiodes. Wat we vandaag bouwen, moet over 50 tot 100 jaar nog functioneren. Dat kan alleen als we water en bodem sturend maken. Als we ontwerpen met de natuurlijke kenmerken en beperkingen van ons water- en bodemsysteem, niet ertegenin.
Waterbewustzijn groeit. Maar bewustzijn alleen is niet genoeg. We moeten door naar actie. Die beweging maken we niet alleen. Daar hebben we opdrachtgevers, overheden en partners voor nodig. Door samen te werken, kennis te delen en dezelfde uitgangspunten te hanteren, kunnen we echt verschil maken. Water als randvoorwaarde. Niet morgen, maar vandaag.”