Vijf vragen aan Saskia van Eijk

Waar stad en groen samenkomen

Loop je door Sloterdijk, dan beleef je iets on-Amsterdams. Met een kaart onder de arm toont stedenbouwkundige Saskia van Eijk van de Gemeente Amsterdam het perspectief van dit bijzondere deel van de stad; hoogbouw en groen gaan hier straks hand in hand.

12 juni 2020

Wat is er de afgelopen tijd in Sloterdijk veranderd?

“Het gebied is de afgelopen jaren al sterk verbeterd. Tot een paar jaar terug was het hier nog een desolaat stuk stad met alleen maar woon-werkverkeer. Na de crisis zijn kantoren getransformeerd tot hotels en plotseling kwam er meer leven in Sloterdijk. Met de komst van toeristen zagen ondernemers hun kans. Nu zie je dat toffe culturele initiatieven en nieuwe horeca hun intrede doen. Samen met de nieuwbouwprojecten krijgt het ‘stedelijke gevoel’ vorm.”

UPtown Sloterdijk-portret-SaskiaVanEijk-6579-WEB.jpg

Stedenbouwkundige Saskia van Eijk voor station Sloterdijk.

Welke prioriteiten stel je daar vanuit de gemeente bij?

“Het toevoegen van nieuwe woningen. Maar die nieuwe woningen mogen niet in solitaire woongebouwen komen. De gebouwen moeten multifunctioneel zijn, met ook horeca, winkels, cultuur en groen. Ook kleinschalige bedrijfjes, kantoren en hotels zijn onderdeel van het stedenbouwkundig plan. We gaan hier alles toevoegen wat je van een goed lopend stadscentrum mag verwachten. Sloterdijk heeft een metropolitaanse uitstraling waar een 24 uurs-economie bij hoort. Een samenleving die dag en nacht doorgaat.”

Wat maakt Sloterdijk nu nog zo on-Amsterdams?

“De rauwe uitstraling, het beton, de infrastructuur en het nog monofunctionele karakter. Vroeger liep hier de natuur van de Brettenscheg door tot in het Westerpark. Totdat er in het midden een betonnen kolos werd neergezet voor telematica-kantoren. Toen dat goed en wel klaar was, was dat hele concept eigenlijk alweer verouderd." 

"We gaan hier alles toevoegen wat je van een goed lopend stadscentrum mag verwachten"

"De jaren daarna zat er geen duidelijke visie achter dit gebied. En dat maakt het zo atypisch. Vreemd eigenlijk, want de bereikbaarheid is fantastisch. Je fietst binnen tien minuten naar Westerpark en in vijf minuten sta je op Centraal Station.”

Hoe complex is de stedenbouwkundige transformatie van Sloterdijk?

“Behoorlijk! Met een team van stedenbouwkundigen zijn we twee jaar bezig geweest met de onderlegger van Sloterdijk-Centrum. Nu start de bouw van de eerste grote projecten die twee jaar geleden zijn getenderd: VERTICAL, Lycka en Lab4You. De transformaties zijn complexer, omdat we met bestaande eigenaren te maken hebben. Daar is meer geduld voor nodig.

We nemen ze mee in de mogelijkheden qua architectuur, vergroening, transparantie, het combineren van functies en verticaal uitbreiden. Er komen drie transformaties naar woningbouw aan die belangrijk zijn voor het gebied. Vooral project Floating Gardens is essentieel, omdat daar een basisschool met kinderopvang komt. We streven naar een stadscentrum met 7.500 woningen en meer dan een verdubbeling van het aantal vierkante meters vloeroppervlakte in het gebied.”

“Dat vraagt dus om een hoogstedelijke vormgeving. Er komt hoogbouw en tegelijkertijd zetten we in op horizontaal en verticaal groen. De Brettenscheg trekken we als een kleed over Sloterdijk. Dit is de plek waar stad en groen samenkomen. Niet alleen visueel groen, maar vooral functioneel groen. Voor specifieke flora en fauna, om in te verblijven en voor waterberging. De ruimte op het maaiveld is beperkt. Daarom trekken we het groen door tot in de bebouwing, aan de gevels, op de daken en in de binnentuinen.”

Wat zien we als we hier over tien jaar de kaart weer openvouwen?

“In ieder geval nog meer levendigheid dan nu. Ik hoop dat er gemaakt gaat worden wat we met elkaar hebben bedacht, ondanks de onzekere periode door COVID-19. Want dat verdient het gebied gewoon. Met bedrijvigheid op de begane grond, nieuwe voorzieningen en veel nieuwe bewoners. Een leefbare stad met daktuinen en binnenterreinen waar je doorheen kunt wandelen." 

UPtown Sloterdijk-portret-SaskiaVanEijk-6560-WEB.jpg

"Verder denk ik dat de beweging van meer delen en minder eigendom tegen die tijd ook wel is gemaakt. We zetten in op ‘the last mile transport’ via deelmobiliteit; te voet of met een elektrisch deelvoertuig. Dat gaat mensen aantrekken die ook zo willen leven. Daar ben ik van overtuigd. De huidige pioniers geloven er in ieder geval al in!”