Hoe staat het met... Meander Medisch Centrum #2

Iedere patiënt een eigen kamer

Niet: alleen op de wereld. Wel: alleen op een kamer. In het twee jaar oude Meander Medisch Centrum in Amersfoort hebben alle patiënten - ook de kinderen - een kamer voor zichzelf. Paolo Bellini en Edwin Smits zijn respectievelijk baas van de kliniek en manager vastgoed. Trots laten zij het ziekenhuis zien en vertellen over het unieke privékamerconcept.

20 april 2016

Verwissel in gedachten het ziekenhuisbed voor een boxspring, denk de tillift weg, en je waant je in een lichte, frisse hotelkamer. De muren zachtgroen, geel of blauw. Frisse, witte gordijnen. Vaste kasten en schuifdeuren met houtmotief. Aan de muur hangt een tv en bij het raam staat een comfortabele slaapbank voor logerende familieleden - zij melden zich bij de receptie waar ze voor twaalf euro bedlinnen en handdoeken krijgen. Elke kamer heeft een forse badkamer over de hele breedte, die met een schuifdeur of met een gordijn af te scheiden is van het slaapvertrek. Je zou je er zó willen terugtrekken, een klein weekje, liefst in goede gezondheid, met een stapel boeken uit de ruime collectie van de AKO in de centrale ziekenhuishal.

IMG_0958.jpg

Paolo Bellini (links) en Edwin Smits demonstreren de gemakken van de eenpersoonskamer in het Meander Medisch Centrum.

Tevreden patiënten

Zelfs als je ziek bent, bevalt dit ziekenhuis, zo blijkt uit klantonderzoek. Paolo: "95% van de ondervraagde patiënten zou dit ziekenhuis aan vrienden en familie aanbevelen. Comfort, privacy en eigen sanitair zijn enorme prés in de waardering." Of een privékamer ook bijdraagt aan een vlotte genezing van de patiënt? "Dat wordt geroepen," zegt Paolo, "maar we hebben er geen bewijs voor. De verblijfsduur van patiënten is hetzelfde gebleven sinds we eenpersoonskamers hebben. Daar staat tegenover dat de 'case mix' zwaarder is geworden: er zijn meer patiënten met complexe aandoeningen."

Het kost wat, het levert wat op

De patiënt vindt het fijn om zijn eigen domein te hebben. Maar privékamers brengen 20% meer kosten met zich mee. Toch is het concept lucratief, omdat die hogere kosten weer gecompenseerd worden via de kostenbesparende voordelen die privékamers opleveren. Edwin: "Bij de bouw van eenpersoonskamers gebruik je meer materiaal - betimmering, wc-potten en sanitair - en meer oppervlak. Dat moet ook worden onderhouden en schoongemaakt. Daar staat tegenover dat een eenpersoonskamer die leegstaat níet schoongemaakt hoeft te worden. Dat gaat niet op bij een zaal die maar half bemand is. Eenpersoonskamers kunnen - nadat de patiënt ontslagen is - ook 's nachts schoongemaakt of verschoond worden, iets dat bij bedden op een zaal met andere mensen natuurlijk ondenkbaar is." Verder is de bezetting van het ziekenhuis nu beter te plannen, legt Paolo uit. "De afdelingen liggen in elkaars verlengde. Ze kunnen dus makkelijk per kamer of aantal kamers uitgebreid of ingekrompen worden. Zo win je enorm aan flexibiliteit."

IMG_0987.jpg

Glaasje water, extra kussen, even plassen

Naast bouw en onderhoud zijn de personeelskosten in het Meander Medisch Centrum hoger. Paolo: "Op een zaal zie je zes patiënten ineens, nu moet een verpleegkundige zes kamers inlopen om hetzelfde aantal patiënten te zien." Toch heeft ook dat weer voordelen: verplegend personeel wordt minder vaak opgeroepen. "Als een dorstige patiënt op zaal de verpleegkundige roept gaan er meteen vier andere vingers omhoog van mensen die naar de wc moeten, een extra kussen nodig hebben of omgedraaid willen worden", zegt Paolo. "'s Nachts worden mensen wakker van elkaar en dan gebeurt hetzelfde. Op een eenpersoonskamer speelt dat niet."

Vier handen aan het bed

In het Meander Medisch Centrum worden veel mensen opgeleid. De eenpersoonskamers hebben een grote invloed op de organisatie daarvan. Paolo: "Op een zaal kan één gediplomeerde verpleegkundige die een leerling begeleidt voor zes patiënten zorgen. Op een eenpersoonskamer kan dit niet meer. Het voordeel: vier handen aan één bed betekent meer aandacht voor de patiënt. Én voor de leerling."

IMG_0982.jpg

Valpreventie

De voor- en nadelen van eenpersoonskamers zijn onderdeel van de business case. "Je calculeert ze dus in", zegt Edwin. Toch traden er ook onvermoede effecten op. "Toen het ziekenhuis net open was, constateerden we meer valincidenten", vertelt Paolo. Wat bleek? Mensen voelen zich onafhankelijker in een eenpersoonskamer, ze ondernemen sneller dingen. Daarbij ontbreekt de sociale controle van zaalgenoten, die verpleging kunnen waarschuwen bij - naderende - brokken. Om zo'n nadeel te ondervangen, wordt nu gebruikt gemaakt van valsensoren en valpreventie. Paolo: "Inmiddels zijn we wat betreft valincidenten weer terug op het oude niveau."

Ziekenhuisinfecties

Het allergrootste voordeel van eenpersoonskamers is volgens Paolo en Edwin het teruggedrongen infectiegevaar. Ziekenhuisinfecties die standaard in klinische settings voorkomen kunnen met eenpersoonskamers en - belangrijk - privésanitair zóveel beter onder controle gehouden worden. Paolo: "Vroeger moesten we regelmatig hele zalen of afdelingen sluiten vanwege een infectie. Dat zorgde voor capaciteitsverlies. In de huidige situatie is dat naar nul gegaan."

IMG_0985.jpg

Bezettingsgraad

Twee jaar na de opening van het Meander Medisch Centrum kan het ziekenhuis zich bogen op een bezettingsgraad van 97%. "Extreem hoog", zegt Paolo. "Het heeft te maken met extra toeloop. Dat heeft elk nieuw ziekenhuis maar hier is het extreem. Veel vrouwen vinden het aantrekkelijk, die eenpersoonskamers. Daarbij heeft het ziekenhuis een gunstige positie ten opzichte van de toegangswegen, waardoor 15% meer ambulances aanrijden dan in het oude ziekenhuis." Een bezettingsgraad van 97%… menig hotel zou er jaloers op zijn!