Hoe staat het met... A4 Delft-Schiedam

Kerst aan het Kethelplein

Rond het Kethelplein in Schiedam groeit weegbree en klaverblad. Maar vooral blijdschap. Want het werk is klaar, de A4 is open. Bewoners van de aangrenzende flat blikken terug en vooruit. “Achttien hoog, da’s een skybox hoor.”

18 december 2015

Half december, Schiedam-Groenoord. Hoeveel jarenzestigwijk past er in enkele oogopslagen? Veel. Sobere rijtjeshuizen en flats, kaarsrechte straten, slentermannen die hondjes uitlaten. In deze polderwijk aan de A4 wonen vooral 55-plussers, gezinnen met kinderen en alleenstaanden. Het opleidingsniveau en inkomen liggen onder het landelijk gemiddelde. Zo’n 85% van de huizen is sociale woningbouw.

Zit er muziek in de wijk? In ieder geval in de straatnamen. Hoogtepunt is de Van Beethovenflat. Eenentwintig verdiepingen, pal aan het Kethelplein dat de A4 met de A20 verknoopt. De seniorenbewoners zitten eersteklas. Met of zonder zak Autodrop: vanaf hun balkon hebben ze zicht op de voltooide A4 tussen Delft en Schiedam. Ze kijken naar het meest besproken stuk snelweg van Nederland. Bevalt dat?

_53A0458-A4.jpg

Mevrouw Mook (18 hoog) heeft vanuit haar 'skybox' zicht op het vernieuwde Kethelplein en de landtunnel.

Bulldozertje

Op verkenning. Onder de Van Beethovenflat zit het kersverse wijkondersteuningsteam Groenoord. Hier kun je terecht met vragen over zorgen, welzijn en inkomen. Vragen over mobiliteit ligt lastiger. Giechelige medewerkster Sjoukje Doe Maar Geen Achternaam kent zowel voor- als tegenstanders van de A4. Haar collega’s uit Delft prijzen de verkorte reistijd. Zelf is Sjoukje blij dat het erop zit. Het is tijd voor rust. Op een geel tafeltje in de kinderhoek staat een werkloos speelgoedbulldozertje.

Twee deuren verder is de ingang van activiteitencentrum Van Beethovenplein. Een grote zaal, waar je kienen of karaoke verwacht. Maar het is nog ochtend. Aan tafel zit flatbewoonster Jeanne Mook (82). Ze snijdt pruimtomaatjes. Een kist vol. Vanavond komen wijkbewoners eten. Bloemkool, aardappels, braadworst. Met toetje 5,50 euro. “Kun je geen weg voor aanleggen.” Drie tafelgenoten gniffelen.

_53a0433-a4-vierkant.jpg

Op het dak van de landtunnel komt een park met bomen, fietspaden en sportvelden.

Maar meneer Groenenberg, die op de zestiende woont, wijst erop dat het project van Heijmans, VolkerWessels en Boskalis – verenigd in bouwcombinatie A4All – niet alleen een zegen voor het verkeer is. Ook de buurt heeft er profijt van. Zo komt er op het dak van de landtunnel een park met bomen, fietspaden en sportvelden. De geur van gras spreekt Groenenberg aan. Zo’n 22 jaar was hij suppoost in De Kuip. Dat is wel een nadeel van de A4: Ajax-supporters zijn straks sneller in de Maasstad.

Trommelvliezen

Of Groenenberg hinder van de A4-aanleg heeft ondervonden? Amper. Alleen het heien vond ie minder prettig. “Maar jij hoort toch niet zo best?”, jent mevrouw Timmermans-van-twintig-hoog. Klopt, zegt de ex-suppoost. Hij heeft fabrieksoren. Met dank aan Wilton-Feijenoord. “Kun je nagaan”, grinnikt Groenenberg. “Als je dan toch nog heien hoort.” Wel is hij blij voor z’n schoonzoon: woont in Delft, werkt in Den Haag. De A4 verlost hem van files en eindeloos puzzelen op sluiproutes.

Aan tafel ontstaat een discussie over overlast in Nederland. Tussentijdse conclusie: het zit tussen je oren. Niet alleen je trommelvliezen, maar ook je verdraagzaamheid en definitie van hinder. Mevrouw Mook onverstoorbaar: “Luister, die weg was nodig. De maatschappij vermeerdert. Al die mensen willen vooruit. Anders krijg je chagrijn. Kijk, wij kunnen wel zonder die weg. Maar de volgende generatie niet.”

Vrijwilligster Esmeralda Flaneur knikt instemmend. Zij is van generatie Y. Esmeralda woont ook aan het Kethelpein, in een portiekwoning. Aanvankelijk had ze schrik dat geluid van de A4 haar woonplezier zou bederven. Maar dat blijft uit. De maatregelen: schermen op het plein, tweelaags zoab en geluidsabsorberende bekleding van de tunnelmonden.

Balkon

Mevrouw Mook is klaar met keukenwerk. Ze stapt de lift in, drukt op knopje 18. De journalist en fotograaf mogen mee. In haar appartement hangen geborduurde schilderijen. Hals, Steen en Rembrandt in kruissteek. Maar haar mooiste schilderij is het grote huiskamerraam. Het biedt zicht op lucht, licht en het lint dat A4 heet. “Zo’n weg geeft me een veilig gevoel”, zegt ze. “Dan weet je dat je niet alleen bent.”  

_53A0472-A4.jpg

Als het dak groen is, wil mevrouw Mook er wandelen. "Maar eerst een nieuw heup."

Vanaf het balkon wijst mevrouw Mook naar het klaverbladvormige Kethelplein, Vlaardingen en het landschap richting Delft. In lente en zomer zit ze veel buiten. Ook om te eten. Vindt ze gezellig, vogels en verkeer kijken. “Achttien hoog is een skybox hoor.” Een kilometer verderop ligt het tunneldak waarop het park komt. Als het groen is, wil ze er wandelen. Maar eerst een nieuw heup. Die krijgt ze binnenkort. Mobiliteit vergt onderhoud en vervanging.

Paradise

Gestommel in een zijkamertje. Het is meneer Jan, haar logé uit Australië. Hij kent mevrouw Mook al vanaf haar zestiende, nog voordat ze een koffiehuis in Den Haag begon. De emigrant – hij vertrok in 1956 naar Australië – vindt het uitzicht over A4 en Randstad magnifiek. Vooral by night is het paradise by the dashboardlight.

Afscheid van mevrouw Mook. Zo meteen gaat ze de boom verder optuigen. Nog wat zilveren ballen erin, piek erop, lichtjes aan. Dan is het klaar. Dan kan de kerstman uit het hoge noorden komen. Zonder file of oponthoud. Tot aan haar flat. Via de A4.  

_53A0528-A4.jpg

Ontdek de A4 zelf